Калык календарь 28 май - 3 июнь

Калык календарь

Кече арня мучко Презе тўшкашўдырыштє лиеш, 29 май – тичмаш тылзе.

28 май – Шокшо кече. Тиде кече гыч шокшо ке‰еж тў‰алеш. Тиде кече шокшо гын, ке‰еж шокшо лиеш, йўштырак гын – йўштє.

Мардеж касвелым пуа, а пыл-влак ўлнє ийыт гын, икияшым ўдаш сай жап. Шожым лўмегож але полан пеледме годым ўдаш тыршыман.

29 май – Икияшым ўден чарныме кече. Икияш шурным тиде кечын ўден пытараш тыршыман. ™ден пытарыме гын, тырмалаш лекман.

Полан пеледеш гын, шокшо толын. Тиде кечын кўсын пуаш да налаш ок йєрє – оксалан ода шу.

30 май – Мардеж шўшкымє кече. Тиде кече могай, ке‰еж тугай лиеш. Паре‰гым ураш тў‰алме кече. Йўр шагал гын, тудым Кўдырчє Юмо деч лач тиде кечын йодман.

31 май – Тумо лышташым колтымо кече. Йытыным ўдаш лекме кече. Тиде кечын йытыным ўдаш лекташ йєнан. Йытын нєшмє мешакыш икмыняр шолтымо муным пыштыман да, комдыш нєшмым оптымо годым кидыш логалеш гын, кочман. Но кочмо деч ончыч тудым, йытын кужо лийже манан, икмыняр гана кўшкє шолыман. Калык ой почеш, ўдырамаш-влак йытыным, умыжо манын, чара могырын ўдышаш улыт - Перке Юмо чияш вургемышт укем ужеш да тудым сайынак кушта.

Тумо лышташ шуко гын, шўльє ума.

1 июнь – Шурнывече Серлагыш (Кужу Йыван) кече. Тиде кечын юмо-влак деч шурнывечым тўрлє осал деч (уда игече, копша‰ге, шична вочмаш да моло) аралаш йодман.

Июнь тў‰алтыште икымше кок кечыштыже йўр йўреш гын, тылзе кукшо лиеш. Йўр йўреш гын, уржа ума. Пеледыш пуш чот шижылтеш гын, вашке йўр йўреш. Июньышто лупс чот возеш гын, лектыш сай лиеш, тўтыра кумдан шарла гын – по‰го ума.

2 июнь – Киярым шындыме кече. Уже шындыме гын, тиде кечын кузе кушмыжым тергыман.

Кожлаште пўгўльмє шуко гын, кияр ума.

3 июнь – Йытыным ўдымє кече. Ик ой почеш, йытыным 31 майыштак ўдаш тў‰алман, вес ой почеш – 2 июньышто. Тидын годым ўдыр влаклан ўпыштым, йытын гай кушшо манын, пуныман огыл. Кастене ўдыр-влаклан, йытын сайын кушшо манын, кум корно ушнымаште погыныман да йытыным тулен, йытын шўртым шўдырен модман. Тидым ыштат гын, нуно пиалан лийыт. Тиде кечын, кияр сайын кушшо манын, йыра‰ышке йыдалым кудалтыман.

Пызле сайын пеледеш гын, йытын сайын кушкеш. Тиде кече йўран гын, шыже йўран лиеш.