Калык календарь 17-23 сентябрь

Кече арня мучко ™дыр тўшкашўдырыштє лиеш. Тылзе кушкеш.

17 сентябрь – Шаньык кече. Тиде кечын шаньыкым канаш шогалтыман –тудын дене пашам ыштыме жап не‰гелан кодеш. Но тидын деч ончыч тудын дене шудо копна ден шудо ора-влакым шуркален лекман – чыла осалым поктен колтыман. Пєртым нєлтышє-влаклан шаньык дене кондымо регенчым (мокым) шуркален лекман.

Шоган лукмо кече. Тиде кечын вараш шындыме шоганым луктыт.

Юмо Серлагышым жаплыме кече – кўдырчє да тул дечын аралаш йодман.

18 сентябрь – Йўштымужо кече. Тиде кечын чодыраште, пасу ден олыклаште да илем-влак воктене йўштымужо коштеш – е‰ым кылмыкташ кычалеш. Чылаже 12 тўрлє йўштымужо уло маныт. Нуным поктен колташ манын, мончаш олтыман да выньык дене сайын кыралтман. Тиде кечын шочшо е‰ым нимогай йўштымужо се‰ен ок керт. Тудо тыгак юзо виян лиеш.

Мужедме кече. ™дыр-влаклан кунам марлан лекшаштыштым мужедын рашемдаш келшыше кече.

Пызле лышташ йошкарген гын, йўштє вашке толеш.

19 сентябрь - Шыже йўштє кече. Тиде кечын чўчкыдын покшым возеш да кылмыкта.

Покшым кува ден Покшым кугызам жаплыме кече. Тиде кечын эрдене пуше‰ге парчаште пєрш возеш гын, телым лум шуко лиеш.

Мер Юмым жаплыме кече. Тиде кечын, калык дене погынен, илем кєргысє илышым тєрлыман.

Писте лышташ-влак комдык возыт гын – теле йўштє лиеш, кумык возыт гын – леве, тыгак тугат возыт гын – икмарда.

20 сентябрь – Шоган кече. Тиде кечын шоганым ужалаш тў‰алаш лиеш. Тидлан кєра шоганым але шоганым шукырак пыштыме моло кочкышым кочман.

Шоган шўм кўжгє гын, теле йўштє лиеш.

21 сентябрь – Вольык Ильян кече (астрономический шыже тў‰алтыш). Тиде кечын Ильян Юмо (Кугу Илыш Шочын) деч вольыкым теле гоч сайын ашнен лукташ йодман.

Шыжым кокымшо вашлиймаш (икымшыже – Саска Ильян кечын - 19 августышто). Шыжым эрдене эрок ўдырамаш-влаклан э‰ер але ер серыште шўльє кинде да ямле муро дене вашлийман. Кугу Илыш Шочыным сай лектышым пуымыжлан тауштыман да вольыкым аралаш йодман. Тылеч вара тиде киндым вольыклан пукшыман.

Отар паша кече. Тиде кечын мўкш отарыште чыла пашам пытараш тыршыман.

Тиде кечын игече чевер шога гын, пўтынь шыже чевер лиеш.

22 сентябрь – Самырык ава кече. Тиде кечын Илыш Шочын Авам жаплыман, а тудын дене пырля самырык ава-влакымат. Лишыл е‰-влакымат мондыман огыл - нунылан изирак пєлекым ыштыман.

23 сентябрь – Пызле кече. Тиде кечын пызлегичкым погыман. Но пуше‰гыште пызлегичкым чыла погаш ок лий – кайык-влакланат кодыман.

Пызлыгичке тўрлє чер деч эмла гын, пызле воштыр – тўрлє осал шўлыш деч.

Пызлегичке шагал гын, шыже кукшо лиеш, шуко гын - теле йўштє лиеш.