27 шырка/июль – Йӱр йӱраш да поҥго кушкаш тӱҥалме кече.Шырт кече.

27 шырка/июль – Йӱр йӱраш да поҥго кушкаш тӱҥалме кече. Тиде кече гыч умбакыже йӱр чӱчкыдынрак йӱреш да поҥго-влак кушкаш тӱҥалыт.

Шырт кече. Тиде кечын шырт-влакым (шырт - аш ӧрт – поро чон але шӱлыш) - кугезе-влакым жаплыман. Тиде кечын кугураклан суртышто лияш тыршыман. Ожно марий-влак Керемет-влакым (южо вере Керемеч маныт) огыл, а Шырт-влакым жаплен иленыт. Кереметым марий-влак акрет тюрк тиште-влак але булгар-влак дечын кӱсынленыт. Тиде тюрк шомак, марлаш кусараш гын, лач «шырт» лиеш. Мутлан, алтаец-влак шырт-влакым «кёрмёс» маныт, телеут-влак - «кюрмюш». Икманаш, арам огыл эрвел марий-влак Керемет кумалтышым лач тиде жапыште эртарат (Кӱсӧ деч вара тошто тылзын). Пошкырт кундемыште эн чот Султан тӧра керемет жаплалтеш.

Лӱмыштыжӧ чуваш-влакын тӱҥ – «Султи-тура» («Тура-тала») юмыштын лӱмжӧ раш коеш. Угарман кундемыште марий-влак Султан тӧра семын Суртаным жаплат. Тыштат чуваш йӱла дене кыл раш палдырна. Вет «Султи-тура» пелен тӱрлӧ «суратакан-влак» - полышкалышыже-влак улыт. Мутлан, «Чун суратакан тура» – чоным пуышо юмо але тӧра, «Сурт суратакан тура» – Сурт юмо але тӧра. Икманаш, йӱлаштына булгар влияний пеш кугу. Но Шырт-влакым жаплымаш мондалтын гынат, Кугураклан кумалмаш (мутлан, Чумбылатым уштымаш) мондалтын огыл, а тудет саде шыртетак – кугезын чонжо улеш, манаш лиеш. Оҥай: руш «чёрт» мут лач марий шырт шомак гыч шочын. Амалже тыгай: марий-влакын кугезыштын чонышт (шырт-влак) рушлан осал лийыныт, тидын годым нуным чур-влак («шырт» ден «чур» мут-влак коклашке ик вож раш шижылтеш, марий йылмыште «т» букваже ожно шуко чотым ончыктен кертын) араленыт. Тыгаяк сӱретым марий да татар-влак коклаште ужына: татар-влакын поро «ийешт-влак» марийлан осал ияшке савырненыт.

27 июль - День начала грибных дождей. С этого дня начинается сезон дождей и роста грибов.

День Шырта (духа предков - чура, слово "шырт" состоит из двух слов аш + ӧрт = добрый дух, русское слово чёрт - искажённое марийское "шырт"). С этого дня нужно начать почитать предков. Старшему в семье нужно постараться быть целый день дома. В старину мари почитали не Кереметей, или Керемечей, а шыртов. Культ Кереметов заимствован от тюркских народов, скорее всего, ещё до прихода булгар. Керемет и Шырт - это духи предков. Шырт - исконно марийское слово, Керемет - заимствованное. Алтайцы духов предков называют «кёрмёс», телеуты - «кюрмюш», восточные мари - "керемеч". Наиболее почитаемый Керемет восточных мари - Султан тӧра.

В имени Султан тӧра чётко слышится имя главного булгарского бога «Султи-тура» («Тура-тала»). Нижегородские мари почитают Суртана. Тут тоже чувствуется влияние булгарского тенргрианства. У Султи-тура есть помощники - "суратаканы".

У луговых мари, под влиянием христианства, Керемет стал злым духом. луговые мари тоже почитают духов предков, но называют их Кугураками. Например, Чумбылата. По сути, Чумбылат тот же самый шырт.