25 шорыкйол/декабрь – Кече савырнымаш.

25 шорыкйол/декабрь – Кече савырнымаш. Кече кужемаш тӱҥалеш, а игече – йӱштемда (19 январь – Вӱд модмо кече марте). Маска вынемыштыже савырнен возеш.

Мер Юмо шочмо кече. Акрет жапыште тыгак Кӱсӧ Юмо але Кугу Илыш Шочын шочмо кечылан шотлалтын. Мер мутшо йылмышкына индо-арий-влак деч пурен, марлаш кусараш гын, «келшымаш» лиеш. Мер Юмо – марий калыкын кугезыже да икымше кугыжаже, тудак Кугыеҥ, Мер Кугыеҥ улеш. Шӱдыр ончен, У ий тӱҥалеш. Марий У ий.

Тиде кечын пашам ыштыман огыл. Мардежым эскерыман: тӱрлӧ могырчын пуа гын, идалык лектышан лиеш.

Юлымо кече. Тиде эрдене озавате омса саҥга йыкышке сорлам керылшаш, а сурт оза – лондем йыкышке товарым (21 февраль - Сорла кече марте кечышаш улыт). Нине тарман-влак суртым осал деч аралат. Сад-пакчаште пушеҥге-влакым рӱзыман. Эрдене нӧлтшӧ кечым вашлийман, кастене Кече Юмо ден Мер Юмо-влак лӱмеш тулым олтыман.

Пӧрткайык-влак пуным погат гын, чатлама йӱштӧ лиеш. Мардеж кушечынла пуа, 22 март (Турий-влакым вашлийме кече) марте утларакшым тушечынла пуаш тӱҥалеш.

25 декабря - Солнцеворот. С этого дня день начинает увеличиваться, но мороз усиливается (до 19 января - Дня живой воды). Медведь в берлоге переворачивается на другой бок.

День рождения бога Мер Юмо (Бога мира - людей). В этот же день отмечается день рождения богов Кӱсӧ (фин. - Хийси) или Илыш Шочын (бог дающий, дарующий жизнь). Слово "мер" в марийский язык вошло из индо-арийских языков и означает "мир", "согласие". Мер Юмо - божественный перовпредок марийского народа, его так же называют Кугыеҥ (Великий человек) или Мер Кугыеҥ (Великий человек мира, согласия). С этого дня начинается астрономический Новый год. Марийский Новый год.

В этот день нужно наблюдать за погодой. Если ветер дует с разных сторон, год будет урожайным.

День заклинаний.

Если воробьи собирают пух, будет мороз. Ветер с какой стороны дует, до 22 марта (День жаворонков), в основном, будет дуть с этого направления.