20-26 апрельлан калык календарь

20-26 апрельлан калык календарь

20 апрель – Вӱдӱдыр-влак кынелме кече. Тиде кечын Вӱд Он ден Вӱд Аван ӱдырышт-влак кынелыт. Нуно ынышт кылме манын, эҥер воктеке тувырым але вынерым намиен пыштыман. Чодыраште, эҥер ден ер воктене коштмо годым вӱдӱдыр-влак осалым ыштен ынышт керт манын, пелен арымым налман. Калык ой почеш, вӱдӱдыр-влак кечывалым вӱдшӱдырыш (кувшинка) савырнат. Сандене нуным кӱраш ок лий – кӱрлат гын, вӱдӱдырын илышыжым лугыч ыштет. Йӱдлан вӱдӱдыр-влак эҥер серышке лектыт да эр марте куштат. Коклан, кече лекмешке вӱдыш пурен огыт шукто гын, памашшинчашке савырнат. Тиде кече гыч куэ лышташым колташ тӱҥалеш.

Игече ояр да йӱштӧ гын, шурно ден шемшыдаҥ умат. Йӱр йӱреш гын, икияш удан кушкеш, а полан ума. Кава шӱдыран гын, поҥго ден емыж сайын кушкыт.

21 апрель – Ий пудыргымо кече. Пасушко лекме кече – мланде кидыште ок пудырго гын, куралаш эше эр.

Муни-влак кычкырат гын, шӱльым ӱдыман. Игече ояр гын, кеҥеж ояр лиеш.

22 апрель – Йомшеҥерым жаплыме кече. Тиде кечын памаш вӱд деке мийыман да Йомшеҥерым жаплыман. Тылеч вара памаш вӱдым йӱман да тудын дене шӱргым мушман. Йомшеҥер калыклан шинчымашым пуышо, эмлыше да тӱрлӧ перкем пуышо юмо улеш. Ожно вес лӱмжӧ Кӱсӧ (финла Хийси – шордо сынан пӱртӱс юмо) лийын. Йомшеҥерым Кӱсӧ Юмын посна – памаш да мланде йымалсе вўд дене кылдалтше сынжыланат шотлаш лиеш.

Памаш воктене тыгак Вӱд Оным, Вӱд Авам да Перке Юмым жаплыман. Перке Юмылан эн мотор ӱдырым ойырыман да теҥгылыш шындыман, воктекыже киндым, ате дене шӱрым, ӱмбалым да моло сийым шындыман, моло ӱдыр-влак йырже мурен куштышаш улыт. Тылеч вара, кас лишеммеке, самырык-влаклан тулотым ылыжтыман да пайремым умбакыже шуйыман.

23 апрель – Эр кечым эскерыме кече.

Тиде кечын эрдене нӧлтшӧ кече йыр тӱтыра лийшаш. Тӱтыра лиеш гын, шурно ума да идалык поян лиеш. Кава яндар гын, уэшын куралаш да ӱдаш перна маныт.

24 апрель – Вӱд ташлыме кече. Тиде кечын нимом ӱдаш да шындаш ок лий.

Тиде кечылан эҥер-влак почылтшаш улыт. Почылтын огыт шукто гын, идалык неле лиеш. Йӱр йӱреш гын, поҥго ума. Кылмыкта гын, курезе сайын кушкеш.

25 апрель - Шошо Илян кече (Шошым пайрем). Сонарзе-влакын ойышт почеш, тиде кече деч вара маска вынемышкыже йӧршын ок пуро - теле йӧршын чеверласа, да шошо вийым налеш. Мераҥ-влак тиде кече гыч кечывалым кудалышташ тӱҥалыт. Белоруссийыште южо вере маскам кынелтыме пайремым лач тиде кечын палемдат.

Кече мландым сайын ырыкта гын, лектыш ума. Йӱр йӱреш гын, май тӱҥалтыш йӱран лиеш. Шертне пеледыш-мамажым шара гын, шокшо лиеш. Эр йӱштӧ, а кече ояр гын, кеҥеж кукшо да лектыш уда лиеш.

26 апрель – Кечыйолшудым погымо кече. Калык ой почеш, тиде шудо ятыр чер деч эмла.

Тиде кечылан тумо лышташым колта гын, кеҥеж шокшо да чевер лиеш, тумлеге-влакат парчаштыже эше кечат гын – лектыш сай, а теле йӱштӧ лийыт. Куку кугун кычкыра гын, шокшо лиеш. Йӱд кава шӱдыран гын, шурно ума.