Келшымаш
+23 °С
Облачно
Общие статьи
31 Декабря 2020, 21:00

Поэзий лаштык

«Келшымаш» газет кугезе мланде – Марий Эл дене пе‰гыде кылым куча. Интернет гоч газетнам лудшо-влак туштат улыт. Нунын кокла гыч иктыже – Христина Александрова. Ме таче тудын шкеж нерген возымыжым да икмыняр почеламутшым лудаш темлена. Христина дене пырля шкенан возышына-влакымат она мондо.

«Келшымаш» газет кугезе мланде – Марий Эл дене пе‰гыде кылым куча. Интернет гоч газетнам лудшо-влак туштат улыт. Нунын кокла гыч иктыже – Христина Александрова. Ме таче тудын шкеж нерген возымыжым да икмыняр почеламутшым лудаш темлена.
Христина дене пырля шкенан возышына-влакымат она мондо.
Мый шочынам Морко районысо Э‰ерўмбал ялеш. 7-ше класс марте Азъял школышто туне- мынам, вара Кокласола лицейыш гуманитарный (англо-марийский) классыш кусненам. Кызыт Марий кугыжаныш университетыште 4-ше курсышто марий йылме да литератур да англичан йылме туныктышылан тунемам. 10 мурын соавторжо улам, лишыл жапыште эше ятыр муро ош тўням ужшаш. Тений Республикысе марий тўвыра рўдер пелен «Сылнымут мастаргудо» школ почылтын. Тушкат уло кумылын коштам. Тыгак
«Ямде лий» газетын журналистше улам, «Кугарня» газет денат пе‰гыде кылым кучем.
Мый омыл музыкант
Мый омыл музыкант,
Но пералтем гитарым.
Уке эше талант
Шокташ ик муро нарым.
Мый омыл мурызат –
Коклан мурем романсым.
Концертыш пуртыза –
Палем мый консонансым.
Чон йодмо семын трук
Возем почеламутым.
Поэзий - мыйын друг,
Муам гын шєртньє мутым.
* * *
Ончалтышет ыш лий ондаксе гае поро
Ончалтышет ыш лий ондаксе гае поро,
Мутет ыш лек памашвўд гай яндар.
Тетла кугу йєратымашым итак сєрє,
Ок кўл шинчалык, кудыжо сандал.
Полшаш шыч тошт,
кунам шем пыл чонем леведе,
Лач йўрым колтенат ваштарешем.
Но илышем вара ал маке гай пеледе -
Мый шыргыжам ончен воштончышкем.
Ош лум шукертак йєршын петырен кышатым,
Эр лупс эмлен эмганыше шўмем.
Чо‰аш тў‰ална вел йєратымаш пыжашым -
Тый маньыч: «Ок кўл, эрык ден шўлем».
Мый шып кора‰ каем, каем лукде шомакым,
Ит тўкє омсашкем, тетла ом поч,
Сравочшымат шылтем -
колмем ок шу шоякым.
Ушышкемат ондаксыла от воч.
* * *
Авай, ит вурсо ўдырет, ит вурсо
Авай, ит вурсо ўдырет, ит вурсо,
Кунам шыпак орадыла шортеш.
Шкеат палет, огеш парем чон сусыр,
Кунам туддечын качыже шєрлен.
Авай, арам ит вурсо мыйым, ок кўл -
Шинчавўдем памаш вўдла йога.
Йєрен йєратымашын шокшо тулжо,
Йўлен пытен, кошкен чыла, йєра...
Авай, мондаш? Ала... Ом керт, пеш неле,
Пеш йєсє илышым уэш чо‰аш.
Авай, шўмем ужашлан пуйто шелын.
Возем ик мутым чон корштен о‰аш:
«Тачат йєратем».
* * *
Авай, молан?
Авай, молан эрта тынаре писын жап,
Молан ок лий ньога лияш эре?
Молан конча омеш те‰гечсе олык лап,
Ломбер, корем, яндар э‰ер, урем?
Молан ок лий темаш йоча йўк дене ялым?
Йолташ-влак огыт лек пырля модаш.
Мунчалтыме лум курык гыч издер
ден телым –
Рож лийын, кушкедлен, нєрен йолаш.
Авай, мый вўдым келын куржталнем эр шо-
шым,
Кагаз гыч пушыш шинчын кайынем.
Авай, вучем ке‰ежым йўштылаш, эн шокшым,
Лач тый денет ал снегым пайлынем.
Авай, мый йўдым малынем єндалын тыйым,
Кугу олаш ынем кай ойырлен.
Авай, лач тый эре пуэт пайдале ойым,
Мый пєртылам, ит иле ойгырен.
* * *
Йєратымет йўнем
пыштен бокалыш
Йєратымет йўнем пыштен бокалыш,
Изи шўметын тамжым палынем.
Да весын кочо вўдшым йышт шўкалын,
Ужнем чевер та‰емым пеленем.
Лач тудын чонжо мєрє гае шере,
Ўмаже - э‰ыж, шупшалде ом керт.
Вуемым ниялтен, ўпемым шере,
Да таче кончыш йўдым омешем.
Латнылымше февральын сылне кечын,
Кок-кум шомакым ойлымем шуэш.
Шўмна коклаште омак пече печым,
Чонем чонет тора гычак муэш.
* * *
Мый весын мутшым
ушышкем ом пыште
Мый весын мутшым ушышкем ом пыште -
Уке тетла пєлем тудлан яра.
Мый е‰ын семын нимомат ом ыште -
Йот шонымашым йўштє лум ура.
Озаланаш нигєлан шўмыштем -
Кугу сурам сакаленам омсаш.
Да эрык дене темын шўлышем -
Мый шке палем кузе да мом ойлаш.
Ок тодыл е‰ын шыде, кочо мутшо,
Ок пуро пылшыш тудын ик йўкшат.
Шомакше лийже лўдмашан да шучко -
Ок пўшкыл чоным ик текте мўкшат.
Пиал пушем волен каен эрелан вўдыш,
Коден, э‰ер сереш кугу кышам.
Олмешыже иеш мотор висвис вуйшўдыш,
Ушештарен та‰ем нерген мылам.
Толам эрдене тышке вашлияш эр кечым,
Кастене - шўшпык мурым колышташ.
Шарнем, чо‰аш шоненна ожно коктын ешым,
Уке улат, кузе да мом ышташ?!
Возам малаш, но ок тол йўдым йєршын омо,
А нералтем – кончет эре тыяк.
Кидетым кучынем, но тўтыраште йомыч,
Тый пеленем улат, чыла шояк!
Тый воктенем шогет –
молан ом керт єндалын,
Да шинчашкет ом керт шыман ончал?
Молан тачат ом керт чевер та‰ем мондалын?
Ужам чурийжым, петыр(ы)мек шинчам.
Мый кызыт умылем йєратымашын акшым,
Шым мошто арален - пеш чаманем.
Пєртылтынем мє‰геш мый кажне
шерге татшым,
Вашлийына каваште - ўшанем.
Христина АЛЕКСАНДРОВА.
Мыйын ешем
Пошкырт кундем
Мишкан селаш
Мый шочын-кушкынам.
Верна мотор: лишнак э‰ер,
Кумда пасу, пўнчер!
Тыгае сылне элыште,
Яныш Ялкайын уремыште
Сурт-печем верланен.
Тыштак ешем дене илем.
Пеш шерге мыланем ешна,
Шамшитовмыт ме улына.
Ешемым чот мый йєратем,
Сандене мокталтен мурем!
Ачам – Владимир,
изи мўкш гай,
Йўдвел кундемыште тырша.
Кунам паша гыч пєртылеш,
Чонем куан дене темеш!
Ачам мылам пример улеш,
Ангелина авам – э‰ертыш.
Кунам улам нунын воктен,
Чыла йєсым кертам се‰ен.
Авам урок ышташ полша,
Сурт сомыллан пеш туныкта.
«Путникыште» пашам ышта,
Методист лийын тырша.
Тиде ийын, шєртньє шыжым
Мыйын Элиза шўжарем,
Пален налаш шуко уым,
Икымше классышке каен.
Шольым мыйын Илюша,
Эше изи падыраш.
Йєрата Илюша пеш
Тўрлє модыш ден модаш.
Мый школышто шке тунемам,
Кумшо классышке коштам.
Настя лўман улам,
Тунемаш мылам куан!
Йўла тыгай ешыштына:
Кугуракым – пагалена,
Изиракым – чаманена
Да пўртўсым аралена.
Тату ешем ден кугешнем,
Чылаланнат сай илышым,
Волгыдо ончыкылыкым,
Кужу ўмырым тыланем!
Анастасия ШАМИТОВА,
2 №-ан Мишкан кыдалаш
школ, 3 Б класс.