Келшымаш
+13 °С
Облачно
Общие статьи
31 Декабря 2020, 21:00

Калыкнан лўмжым кўшнє кучат

Элнан тўрлє луклаштыже илат да пашам ыштат марий родына-влак

Калыкнан лўмжым кўшнє кучат
Элнан тўрлє луклаштыже илат да пашам ыштат марий родына-влак
Тачысе мутем Киликаевмыт еш нерген лиеш. Вет амалжат уло. Пошкырт кундемыште 2018-ше ийым Еш идалыклан пєлеклыме.
Эрик Ибулаевич ден Надежда Ильинична Киликаевмыт Мишкан район Тынбай ялеш шочын-кушкыныт. Кызыт Сургут олаште илат да икшыве,
уныка-влаклан куанен, ойырен налме пашаштым шуктат.
Тиде еш дене лишкырак палыме лияш йєн лекте. Чоным кугешныме кумыл авалтыш да кидыш ручкам кучаш таратыш. Вет тыгай марий родына-влак калыкнан, кундемнан лўмнержым кўшнє кучат да чапшым нєлтат.
Кодшо курымын 50-70-ше ийлаште шочшо шуко икшыван еш-влак элнам ятырлан пойдареныт, манын шонем. Тунам ешын шке йўлаже лийын: кугуракым пагалаш, изиракым чаманаш, келшен илаш, пашам йєраташ, ойєрым шукташ.
Икманаш, икшывым ешыште калык педагогикылан э‰ертен ончен куштеныт. Ту жапысе йоча-влак пашаш шуаралт кушкыныт. Шке элжым йєратыше, пайдам кондышо чын айдеме пе‰гыде ешыште гына вия‰ын кертын. Тидым ача-ава-влак сайын умыленыт. Лач тыгай еш-влак коклашке ялыштына Киликаевмыт ден Янубаевмыт еш-влакым пурташ лиеш. Эрик Киликаев ден Надя Янубаева шуко икшыван ешыште шочын -кушкыныт.
Эрик кандаш икшыве гыч (6 эрге да 2 ўдыр) кокымшо, а Надя индеш икшыве гыч (4 эрге да 5 ўдыр) шымше йоча ош тўняш толыныт. Ача-ава
кокла гыч Илья павай ден Соня кокай, Саня акай мемнан коклаште уке улыт. Ибулай чўчў, ынде ныл ий лиеш, Эрик ден Надян ешыште ила. Илалше е‰ын тиде шешкыж деке илаш каяш реза лиймыже, Надян поро да эпле койышан улмыжлан акым пуа. Ке‰еж жаплан ачаштым шочмо Тынбай ялышкышт кондат, суртыштышт илен каят. Ялыштына тиде кок ешыжат шукертак пагалымашым сулен налыныт. Кызыт нунын икшывышт, уныкашт-влак элнан тўрлє луклашкыже шаланен пытеныт. Ача-аван сугыньжым шуктат, икте-весыштлан полшен да ваш келшен илат, шочмо кундемыштым, ача-ава суртым огыт мондо.
Эрик ден Надя ий почела шочыныт. Эрик - 1965 ийыште, Надя - 1966 ийыште. Коктынат Тынбай школышто шинчымашым погеныт, спортыштат, тунеммаштат ончылно лийыныт. 1987 ийыште Эрик Ибулаевич Пермь оласе Чуйков лўмеш ракетный войскан командно-инженерный высший военный училищым тунем пытарен. Инженер-электромеханик спецальностьым налын. Дипломан специалистым Львов областьысе Стрый олашке служитлаш колтеныт. Надежда Ильинична тиде жаплан Бирск оласе медучилищым тунем пытарен, фельдшер
специальностьым налын. Паша корныжым Благовещенский районысо Соколовка ялыште тў‰алын. Кок тылзе пашам ыштымеке, Йошкар-Оласе республиканский больницыш куснен, хирургический отделенийыште медсестран сомылжым шуктен. Икте-весыштым шукертак палыше кок самырык е‰, отпускылан ялыш толмышт годым, кугу марий сўан дене еш илышыштым ушеныт. Надя Стрый оласе детский поликлиникыште участковый медсестра лийын пашам ышташ тў‰алын, а Эрик кажне кечын службышто. Илыш обстановкылан кєра, вич ий служитлымеке, еш Бирск олашке кусна. Эрик Ибулаевичлан паша верым пўтынек вашталташ перна. Тудо Сургут олашке пашаш кошташ
тў‰алеш, тачысе кече мартеат Сургутнефтегаз организацийыште верланыше Фёдоровский НГДУ-што контрольно-измерительный прибор да автоматика слесарь специальность дене пашам ышта. Надя 1998-ше ий гыч 2005-ше ий марте Бирск олаште врач-онколог воктене
медсестра лийын. А 2005-ше ий гыч, Сургут олашке илаш куснымеке, окружной клинический больницыште химиотерапии отделенийыште пашам ышта. Тудын кидше гоч мыняр черле е‰ эртен, шотлен пытараш огеш лий. Палымыжат, палыдымыжат тудлан шуко поро мутым ойлат. Мут толмашеш, вет Тынбай ял гыч лекше ўдыр-рвезе-влак кокла гыч Белояр ден Сургут олаште гына 22 самырык еш ила. А Киликаевмыт да Янубаевмыт кокла гыч – 7 еш. Надя ден Эрик кеч-кєланат полыш кидым шуялташ ямде улыт. Паша ыштыме верышт гыч ятыр тауштымо серыш дене палемдалтыныт.
Славик эргышт 1989-ше ийыште Стрый олаште шочын. Бирск оласе шымше номеран школышто тунемын, 10-11 класслам Сургут ола воктенсе Белояр посёлкышто пытарен.
Ке‰еж каникул жапыште кочаковаж деке ялышке толеден. Рвезе-влакын кол кучаш, вўдеш пураш коштмыштым пеш сай шарнем. Икманаш, изинек шкенжым спорт дене шуарен, лётчик лияш шонымашыжым шуктышаш верч, чыла ыштен. Тыге 2007 - 2012 ийлаште Краснодарский высший военный авиационный училищыште тунемеш, лётчик-истребитель лийын лектеш. Кызыт Приморский военный округышто верланыше Черниговка авиационный полкышто служитла, капитан, старший лётчик улеш. Россий та‰асымашлаште вийжым терга. Шукерте огыл Воронеж областьыште эртыше авиодартск та‰асымаште сай результатым ончыктен. Ятыр грамота да тауштымо серыш дене палемдалтын. 2012-шо ийыште еша‰ын.
Оксана пелашыж дене кок ўдырым куштат. Даша ден Маша коча-кован куанышт. Настя ўдырышт 4 класс марте Бирск олаште тунемын. Сургутысо икымше номеран лицейым ший медаль дене пытарен. Ава ўдырлан кеч-куштат пример. Медицина пашае‰ лияш шонымаш дене Настя Новосибирский медуниверситетысе лечебное дело факультетым тений тунем лектын. Кўкшє образованиян специалист кызыт паша верым кычалеш.
22 февральыште Андрей Малаховын вўдымє черетан Вияш эфир передачыже ончыкталте. Темыже «Это вам за пацанов. Подвиг русского офицера» манылтын. Тыште Сирийыште лийше шучко трагедий нерген ойлалтын. Лётчик Роман Филлипов, террорист-влак кидыш логалдымашын, шкенжым шке пудештара. Передачым возышашлан, А. Малахов Сирийыш миен коштын.
Прямой эфирыште ончыктымо ик эпизодыштыжо Эрик ден Надян Вячеслав эргышт коеш. Телевўдышє тудын дене мутлана: «Тый Роман Филипповым паленат?» «Тудо мыйын наставникем, эн сай да поро йолташем лийын»,- вашешта самырык лётчик. «Тудын олмышто тый кузе ыштет ыле?» йодмылан, шуко шоныде: «Тудын семынак» манын, 22-шо номеран самолётыш шинчын чо‰ештен кая. Кєн кумылжо уло гын, тиде передачым интернет гоч ончен кертыда.
А могай куан! Мемнан марий калык кокла гыч лекше рвезе – лётчик. Воинский долгшым кок тылзе Сирийыште шуктен, шке наставникше Роман Филипповым алмаштен. Йолташыжым тойымын эрлашыжымак, приказ почеш, тудым Сирийышке командироватлыме.
Вес могырч - ойго. Ача-авалан кок тылзе жап кок ий шуйнымыла чучын. Шукерте ок лий Вячеслав Эрикович ешыж дене ача-ава дек отпускылан толын каен. Тудын планже кугу. Тек шонымашыже шукталтеш! Ме тудын се‰ымашыж дене кугешнаш да куанаш веле тў‰алына.
Эрик Ибулаевич ден Надежда Ильиничналан тыгай эргым ончен-куштымыштлан кугу таум ойлена.
Теве тыгай еш-влак улыт марий калыкна коклаште. Нуно элнан тўрлє луклаштыже илат да калыкнан чапшым, лўмнержым кўшнє кучат.
Н. МИНАЕВА, Тынбай ял.